Spółka cywilna — czym jest i jak działają umowa, majątek oraz odpowiedzialność wspólników

Przy wspólnej działalności w formie spółki cywilnej istotne jest rozróżnienie między samą spółką a jej wspólnikami: spółka nie jest odrębnym podmiotem, a prawa i obowiązki dotyczą wspólników. Znaczenie mają też postanowienia umowy oraz to, czy wniesiona rzecz staje się częścią majątku wspólnego, czy jest jedynie oddana do używania; solidarna odpowiedzialność może zaś pozwolić wierzycielowi żądać całej należności od jednego wspólnika.

Czym jest spółka cywilna i kto jest jej wspólnikiem

Spółka cywilna to umowne współdziałanie podmiotów, których łączy wspólny cel gospodarczy. Nie jest odrębną osobą prawną ani samodzielnym przedsiębiorcą: stronami praw i obowiązków związanych z tą działalnością są wspólnicy. To oni, a nie spółka cywilna jako osobny podmiot, mają status przedsiębiorców w zakresie wspólnie prowadzonej działalności gospodarczej.

Wspólnikiem może być osoba fizyczna, osoba prawna albo jednostka organizacyjna mająca zdolność prawną. Nie trzeba więc ograniczać tego pojęcia do dwóch osób prowadzących jednoosobowe działalności.

Umowa spółki cywilnej: wkłady, decyzje i reprezentacja

Umowa spółki cywilnej porządkuje wspólny cel i wkłady wspólników, a także zasady podejmowania decyzji i działania wobec osób trzecich. Wkładem mogą być pieniądze, prawa, rzeczy lub usługi.

Umowę należy stwierdzić pismem. Nie oznacza to jednak, że każda umowa ustna jest z tego powodu nieważna; szczególnej formy może wymagać konkretna czynność. Zapisanie ustaleń pozwala jasno określić, co wspólnicy uzgodnili w sprawach wkładów i organizacji współpracy.

Prowadzenie spraw dotyczy decyzji podejmowanych wewnątrz spółki, natomiast reprezentacja — składania oświadczeń wobec osób trzecich. Co do zasady zakres reprezentacji odpowiada uprawnieniu do prowadzenia spraw, chyba że wspólnicy ustalą inaczej. Przy zwykłej czynności sprzeciw zgłoszony przed jej zakończeniem powoduje potrzebę podjęcia uchwały; działania nagłe podlegają odrębnej regule, której nie należy utożsamiać ze zwykłym trybem decyzyjnym.

Majątek wspólników i wspólność łączna

O tym, czy rzecz trafia do majątku wspólnego wspólników, decyduje tytuł jej wniesienia. Przeniesienie własności może włączyć rzecz do tego majątku, natomiast samo oddanie jej do używania nie zmienia właściciela. Składnik udostępniony przez wspólnika pozostaje więc odrębny od majątku wspólnego.

Wspólność łączna nie oznacza, że każdy wspólnik ma w każdej wspólnej rzeczy określoną „połowę”. W czasie jej trwania majątek wspólny nie dzieli się na udziały ułamkowe, którymi można swobodnie rozporządzać. Wspólnik nie może zatem traktować części wspólnego składnika jak własnego, odrębnego udziału.

Podział zysków i strat między wspólników

Jeśli umowa nie stanowi inaczej, wspólnicy uczestniczą w zyskach i stratach po równo. Sama różnica w wartości wniesionych wkładów nie zmienia tych proporcji: wspólnik, który wniósł więcej, nie uzyskuje przez to automatycznie większego udziału w zysku ani nie ponosi większej części straty.

Wspólnicy mogą uzgodnić w umowie inne proporcje udziału w zyskach i stratach. Mogą też zwolnić jednego z nich z udziału w stratach, ale nie mogą całkowicie wyłączyć go z udziału w zyskach.

Odpowiedzialność wspólników za zobowiązania spółki

Przy wspólnym zobowiązaniu spółki cywilnej wierzyciel może żądać zapłaty całości lub części należności od wszystkich wspólników łącznie, kilku z nich albo jednego wybranego wspólnika. Nie musi ograniczać roszczenia do wewnętrznej proporcji, w jakiej wspólnicy uzgodnili ponoszenie ciężaru długu. Zapłata przez jednego z nich zaspokaja wierzyciela w odpowiednim zakresie, ale nie przesądza sama o tym, jak wspólnicy rozliczą się między sobą.

Roszczenie wierzyciela może sięgać także majątku osobistego wspólnika; nie obowiązuje ogólna zasada, że wierzyciel musi najpierw bezskutecznie dochodzić należności z majątku wspólnego. Przy ocenie konkretnego długu znaczenie mają jego podstawa, moment powstania oraz to, których wspólników dotyczy.

Author: asgaria.pl

Submit a Comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *